redactie, maart 2016

Dr. A. Lansink, voorzitter van het Ds. Visscherfonds, reikte op 17 maart in de Utrechtse Geertekerk de prijs uit aan Kirsten van den Bosch. Zij ontving de prijs voor haar proefschrift 'Safe and Sound Soundscape research in special needs care'. De prijs wordt eenmaal in de twee jaar toegekend aan de schrijver van een uitermate waardevolle dissertatie in het belang van mensen met een verstandelijke beperking, verdedigd aan een Nederlandse of Vlaamse universiteit. Het geldbedrag bij de prijs is € 10.000.

De jury prees Dr. Kirsten van den Bosch voor haar unieke en interdisciplinaire wijze van onderzoek naar een belangrijk maar onderbelicht probleem, nl. de invloed van de auditieve leefomgeving op het welzijn van mensen met ernstige of zeer ernstige verstandelijke en meervoudige beperkingen. Aandacht werd gevraagd voor "audible safety"; dat wil zeggen: een auditieve omgeving moet indicatief zijn voor hoorbare veiligheid. Het belang van het onderwerp voor het dagelijks leven (de effecten van verschillende soorten geluidsomgevingen) is zowel theoretisch als praktisch van groot belang en in wezen veel groter dan het kleine onderzoeksveld doet vermoeden. Een goede afstemming van de geluidsomgeving op de persoonlijke kenmerken en behoeften van een persoon kan diens welbevinden bevorderen, hem stimuleren en mogelijke onrust en angst voorkómen.

Verbeterde auditieve omgeving

De jury prijst zowel de theoretische fundering als de doordachte en originele innovatieve observatie- en onderzoeksopzet, die leidden tot de ontwikkeling van een taxonomie van verschillende typen geluidsomgevingen en een praktische onderzoekstechniek m.b.v. moderne technologie: een vragenlijst en een gebruiksvriendelijke gedigitaliseerde versie, nl. een smartphone-applicatie, om zowel de stemming van de cliënt als de geluidsomgeving te waarderen. De grotere bewustwording bij begeleiders kon zo tot een verbeterde auditieve omgeving leiden met ondermeer vermindering van probleemgedrag. In een speciaal geconstrueerde geluidskamer konden de effecten van verschillende geluidsomgevingen nader worden bevestigd. Zet hulpverleners in een instelling een blinddoek op of maak een geluidsopname en velen zullen wellicht schrikken van de vaak chaotische, complexe en soms bedreigende geluidsomgeving.

Voordat de winnaar bekend werd gemaakt hield Jan Marijnissen, voormalig partijleider en fractievoorzitter in de Tweede Kamer van de SP de Ds. Visscherlezing getiteld "De toekomst van de solidariteit". Meer informatie over de prijsuitreiking, zoals het juryrapport, de samenvattingen van de dissertaties en de presentaties van de drie genomineerden, zijn te lezen op www.ntzonline.nl (Ds. Visscherprijs).

Bron: Nederlands Tijdschrift voor de Zorg aan mensen met een verstandelijke beperking