D66: "geluidsaspect meewegen in besluit JSF"

D66, 26 november 2008

Het kabinet moet in haar vergelijking van kandidaten voor de vervanging van de F-16 ook het geluidsaspect meewegen. De Tweede Kamer heeft daartoe een motie van D66-fractievoorzitter Alexander Pechtold aangenomen. Staatssecretaris De Vries (Defensie, CDA) stelde eerder dat lawaai bij de keuze voor een nieuw toestel geen rol speelt, omdat het volgens hem om de effectiviteit en prijs gaat.  Daarnaast stelt hij dat binnen Nederland het geluid wordt gehandhaafd binnen de geluidscontouren van de militaire luchthavens.

Geluid belangrijke milieunorm

Een meerderheid in de Kamer is het met Pechtold eens dat geluid wel een factor moet zijn in de uiteindelijke kwalitatieve afweging: "Het belang van geluid als milieunorm is voor een dichtbevolkt land als Nederland wel degelijk aanwezig. Ik ben blij dat een meerderheid in de Kamer dat met ons eens is. Temeer daar in andere landen dit aspect ook wordt meegewogen."

JSF maakt veel meer geluid

JSF Nieuws, oktober 2008

Op de website JSF nieuws verscheen eerder bericht dat uit onderzoek is gebleken dat de Joint Strike Fighter (JSF) veel meer geluid maakt dan de huidige jachttoestellen. 

Bezwaren in de Verenigde Staten tegen JSF

In de Verenigde Staten ontstaan in toenemende mate bezwaren tegen het hoge geluidsniveau van de JSF. Uit diverse officiële rapporten blijkt dat het geluidsniveau aanzienlijk hoger is dan van bestaande toestellen zoals de F-15 en F-16. Bewoners rond Amerikaanse vliegbasis komen in toenemende mate hiertegen in het geweer.

Op 17 oktober 2008 werd een eindrapport gepubliceerd over de milieu effecten van de stationering van de Joint Strike Fighter op Eglin Airforce Base. Hieruit blijkt dat de geluidstoename als gevolg van de stationering van de Joint Strike Fighter op Eglin AFB aanzienlijk zal zijn. Onder de aanvliegroutes zal het geluidsniveau twee maal hoger zijn dan voor de toch bepaald niet stille F-15 Eagle. Inmiddels heeft dit niet alleen bij omwonenden tot onrust geleid. Ook het personeel dat op de basis is gelegerd (en daar woont) komt nu in actie, zoals blijkt uit een artikel in Airforce Times van zondag 26 oktober 2008. Want niet alleen onder de aanvliegroutes, ook op grotere afstand gelegen bebouwing, waaronder bijvoorbeeld scholen, zullen er onder te lijden krijgen. In het rapport staat een uitvoerige analyse van de geluidsoverlast. Bij een start in zogeheten “military takeoff modus” is het geluid 9 decibel hoger, ofwel twee keer zo luid, dan een F-15C. Ook bij de landing is de F-35 aanzienlijk luider. Het rapport hierover: “Gedurende de nadering voor een landing is het geluid van de F-35 over de 19 decibel hoger dan het geluid van een F-15C, dit komt overeen met een geluidsniveau dat over de 4 keer harder is dan van een F-15C wanneer deze landt”. Het aantal mensen dat blootgesteld zal worden aan een geluidsniveau van meer dan 75 decibel (de zogeheten ergernisgrens) rond de basis zal met 1500% toenemen volgens het rapport.

Ondanks tolerantie in USA toch protest

In de USA is men behoorlijk tolerant tegenover (geluids-) hinder van militaire operaties. Men beschouwt de geluidsoverlast van straaljagers, in tegenstelling tot hier in Nederland, als de “sound of freedom”. Daarom is het opvallend dat tamelijk breed actie gevoerd wordt. Bases die in aanmerking komen voor stationering van de F-35A zijn Eielson AFB (Alaska), Luke AFB (Arizona), Moody AFB (Ga.), Mountain Home AFB (Idaho), Shaw AFB (South Carolina). Bij diverse andere bases was de afgelopen maanden eveneens sprake van onrust onder de omwonenden. En waar in het rapport de vergelijking plaats vindt met de F-15C, zal het verschil met de F-16 mogelijk nog groter zijn. Dit kan in de diverse dichtbewoonde Europese landen in de toekomst nog meer problemen veroorzaken dan in de USA. Een oplossing lijkt niet eenvoudig voor handen te zijn. De motor van de F-35 JSF is nu eenmaal de krachtigste straaljagermotor die ooit geproduceerd is voor een eenmotorige straaljager en een daarmee overeenkomend geluidsniveau zal door omwonenden als onontkoombare “sound of freedom” bij een komst van de JSF geaccepteerd moeten worden.

Staatssecretaris over het geluid van de JSF

Overleg in Tweede Kamer,

In de Tweede Kamer stelt Staatssecretaris De Vries het volgende over dit onderwerp:

Er is veel gezegd over het geluid. Er is een stuk in de krant verschenen dat de F-16 op 108 decibel zou zitten en de JSF al op 121. Bij de aanschaf van een nieuw wapensysteem in Nederland, of het nu een Chinook, een Leopard-2 of een CV-90 is, is in geen van de besluitvormingsmomenten of in het DMP-proces de uitstoot van geluid een criterium.

Het gaat erom dat het wapen effectief inzetbaar moet zijn tegen de beste prijs. Het is in dit land namelijk zo geregeld dat op het gebied van milieuwaardes, milieubescherming en het voorkomen van overlast voor de omgeving, wij als Defensie gewoon ingekaderd zijn door de milieugebruiksruimtes en de geluidscontouren waarbinnen wij ons werk mogen doen.

Omdat de F-16 toestellen in Afghanistan meestal met een afterburner moeten opstijgen – dat betekent dat zij snel de lucht in moeten kunnen – en vanwege het feit dat het op dit moment ook in Nederland gebeurt, is het nu in Nederland al zo dat de F-16, als deze start met een afterburner, zo’n beetje hetzelfde geluid produceert als waarvan NRC Handelsblad vanavond meldt dat de JSF dat doet.

geluidscontouren bepalend

Ook dan geldt echter dat op dat vliegveld, bijvoorbeeld Volkel, de geluidscontouren bepalend blijven. Op het moment dat ik met F-16 meer starts met een afterburner uitvoer, betekent dit dat ik minder van die starts kan uitvoeren. Wat nu in deze situatie geldt, geldt evenzeer voor de JSF als die in die fase is. Hoe zit het dan met de kandidatenvergelijking, is mij gevraagd. In 2001-2002 zijn technische specificaties opgevraagd. Van de JSF was op dat moment bekend om wat voor motor het zou kunnen gaan, hoewel Nederland nog heeft gezegd er een tweede motor bij te willen betrekken, namelijk de F-136. Van de Saab was dat niet bekend.

Ook nu, als u de documentatie volgt, is er ten aanzien van de Saab nog discussie over welke precieze motor er in de NG moet zitten. Kortom, bij de kandidatenvergelijking speelt het geluid geen rol. Ik vind het wel terecht dat de leden aandacht vragen voor de eventuele overlast in Nederland, maar daarvoor blijven bij elke militaire luchthaven de grenzen gelden die wij nu hebben. Op dat punt is er dus geen verschil van mening. De kernvraag moet zijn: wat is de overlast voor de Nederlandse samenleving? De grenzen daarvoor worden in dit land vastgelegd met geluidscontouren. Bij het gebruik van de JSF is dat niet anders.

Uit het overleg blijkt echter dat de kamerleden toch willen dat er aandacht wordt besteed aan de geluidsproductie van het individuele vliegtuigtype.

Google

Bron: Via Nieuwsbank, JSF nieuws

home...